header image
Microbioma e Saúde

Microbioma y Salud
Microbioma e Saúde

O grupo de Microbioma e Saúde, liderado pola Dra. Margarita Poza, desenvolve a súa actividade no INIBIC e CICA da Universidade dá Coruña.

O equipo ten ampla experiencia no estudo de factores de virulencia e resistencia bacteriana e na actualidade abriu unha nova liña de investigación que trata de explicar como o Microbioma inflúe sobre a enfermidade. Ademais, o equipo estivo desenvolvendo o proxecto “COVIDBENS: rastrexo de SARS-CoV-2 en augas residuais” nos dous últimos anos.

Información de utilidade

Liña de Investigación 1 - Microbioma e Saúde.

O microbioma constitúe un importante biomarcador sobre o noso estado de saúde. Esta liña de investigación abriuse recentemente no INIBIC e CICA-UDC. O equipo illa, secuencia e analiza o microbioma obtido a partir de diferentes tipos de mostras mediante tecnoloxías de ultrasecuenciación NGS co obxecto de coñecer como inflúen os microorganismos no desenvolvemento e evolución de enfermidades, así como na súa prevención. Estes microorganismos poden ser empregados como biomarcadores da enfermidade ou como predictores válidos para desenvolver medicamento personalizado. Na actualidade o equipo está a traballar nun destacado proxecto sobre Microbioma e Cancro Colorrectal financiado polo ISCIII (PI20/00413, 2021-2023).

Ademais, o equipo atópase desenvolvendo os seguintes proxectos:

1) Microbioma e Fibrosis Pulmonar.

2) Microbioma e recuperación tras un infarto de miocardio.

3) Microbioma e uveítis.

Prevese que nos próximos anos o equipo colabore tamén con outros hospitais e servizos que xa están interesados en estudar o microbioma para mellorar tratamentos personalizados. Ademais, o equipo colabora tamén nun proxecto que combina augas residuais e microbioma coa Universidade de Vigo e prevé desenvolver futuros traballos deste tipo tamén coa UDC. Esta liña atópase en plena efervescencia e prevese poder publicar traballos de alto índice de impacto.

Liña de Investigación 2 - Seguimiento da pandemia de COVID-19 en augas residuais (COVIDBENS).

Desde abril do 2020 o equipo atópase traballando de forma intensiva no seguimento da pandemia de COVID-19 en augas residuais. Até a data, conseguiuse establecer un sistema de alerta temperá e modelos estatísticos de estimación de portadores baseado en augas residuais, así como o rastrexo de novas variantes de SARS-CoV-2 e a modelización estatística que permite coñecer a frecuencia de cada variante na poboación. Preprint en MEDRXIV / Publicación recente en Science of the total environment (D1).

O equipo está integrado na rede europea Norman, desde a que se ha publicou un traballo na revista Water Research (D1). Nel colaboraron 58 autores de 39 institucións de todo o mundo. El proxecto COVIDBENS tivo e ten gran repercusión mediática, así como gran diseminación de resultados en congresos científicos e de divulgación á población en xeral (exemplos; Artígo en aeopas.org e en laopinioncoruna.es).

Liña de Investigación 3 - Procura de novas dianas terapeúticas antimicrobianas. Virulencia e patogenicidad. Transcriptómica e xenómica bacteriana.

Un estudo transcriptómico global publicado en 2013 en PLoS One (Q2, PMID: 24023660) serviu como punto de partida para outros traballos transcriptómicos a nivel global; PLoS One (Q2, PMID: 28763494) e outro en The Journal of Infectious Diseases (Q1, PMID: 32840575).

Este traballo permitiu descubrir posibles dianas terapéuticas que teñen que ver coa virulencia; Virulence (D1, PMID: 268554744, 27858524 e 2933 4313), Frontiers in Cellular and Infection Microbiology (Q2, PMID: 31555607 e 28421168), Frontiers in Microbiology (Q2, PMID: 33101239) e PNAS (Q1, PMID: 32641516).

Desde hai 5 anos o equipo está involucrado na procura de novas ferramentas antimicrobianas no ámbito de proporcionar novas estratexias de bloqueo da expresión mediante moléculas antisentido tales como pequenas moléculas de siRNA, de PNA (peptide nucleic acids) ou BNA (bridget nucleic acids); Journal of Antimicrobial Chemotherapy (D1, PMID: 31586411), Biomedicine and Pharmacotherapy (Q1, PMID: 32795924), Antimicrobial Agents and Chemotherapy (Q1, PMID: 28807908, 27139471 e 31383666) e Journal of Antimicrobial Chemotherapy (D1, PMID: 27125555). O equipo estivo involucrado na secuenciación de xenomas (PMID: 29599151, 26205868 e 27609928).

 

Patentes

  • "Método analítico para a medida da actividade k-caseinolítica de encima" (É 2303760 B1) Nº de solicitude: P200600873. Data de concesión: 21/07/2009. Titular dos dereitos: Universidade de Santiago de Compostela, Spain. NACIONAL. Autores: Ageitos Martínez, José Manuel; Vallejo Vidal, Juan Andrés; Poza Domínguez, Margarita; González Vila, Tomás.
  • "Use of active recombinant chymosin" (WO 2009/027572 A1, É 2336171 B1) Nº de solicitude: PCT/É2008/070147. Data de concesión: 05/03/2009 (WO), 11/05/2011 (É). Titular dos dereitos: Universidade de Santiago de Compostela, Spain. INTERNACIONAL. Autores: González Vila, Tomás; Vallejo Vidal, Juan Andrés; Poza Domínguez, Margarita; Ageitos Martínez, José Manuel.
Na actualidade o equipo consta de 3 estudantes con contratos predoctorales que realizan a súa tese na UDC-INIBIC baixo a supervisión de Margarita Poza;
Mohammed Nasser Ali, Noelia Trigo Tasende e Kelly Conde Pérez e un estudante de TFM; Paula Nión Cabeza.

Colaboracións relevantes:

  • CHUAC-SERGAS; o Xefe de Servizo de Microbiología, Germán Bou e o seu equipo, o Xefe de Servizo de Anatomía Patolóxica e Director do Biobanco Anxo Concha e os seus equipos, o Xefe de Servizo de Cirurxía, José Noguera e o seu equipo, o Xefe de Servizo de Cardiología Jose M. Vázquez e o seu equipo e os oncólogos Neves Martínez e Igor Gómez-Randulfe.
  • CITIC-UDC; o Catedrático Ricardo Cao e o seu equipo MODES e a Profesora Titular Susana Ladra e o seu equipo de Lab.de Bases de Datos. A investigadora Elsa Martín Arribas.
  • FISABIO-Valencia; Alejandro Mira e o seu equipo.
  • CINBIO, UNIVIGO; David Pousada e o seu equipo.
  • INIBIC; Soraya Rumbo-Feal, Juan A. Vallejo e Pablo Aja Macaya

Producción científica: (NEW)

O equipo no seu conxunto publicou até a data máis de 65 artigos científicos no ámbito da biotecnoloxía microbiana e da microbiología molecular de microorganismos patógenos, todos eles indexados en JCR. Participou en 30 proxectos científicos de convocatorias competitivas nacionais e autonómicas. Ademais, presentou máis de 110 comunicacións a congresos nacionais e internacionais. Dirixiu 9 Teses doutorais e hai 3 en marcha. Coordinou e dirixiu máis de 25 traballos de investigación, entre tesinas, proxectos fin carreira, proxectos fin de máster?etc.

Outros: (NEW)

A Dra. Poza ten un índice H de 31 e o 64% dos seus artigos publicados son D1 ou Q1. Participou como docente no tres universidades galegas facéndose cargo de materias relacionadas con farmacogenómica, microbiología molecular, biotecnoloxía microbiana, ambiental, aplicada?etc. Desde 2018, é profesora asociada de Microbiología na UDC encargándose de impartir 180 horas de docencia ao ano. Ademais, participa como evaluadora de proxectos e grupos de investigación nacionais

Divulgación e aparición en medios:

Dra. Margarita Poza: "La bacteria Parvimonas micra viaja desde la cavidad subgingival hasta el colon y allí se adapta y promueve la tumorigénesis" - Gaceta Dental

Investigadoras de A Coruña detectan que una bacteria bucal promueve el cáncer de colon (lavozdegalicia.es)

Científicos da Coruña descobren un novo biomarcador do cancro de colon - G24

Unha investigación galega proba como as bacterias bucais poden promover o cancro de colon (gciencia.com)

Determinación de la carga viral por SARS-CoV-2 en colaboración con Edar Bens en Europa Press, ABC, COPE, 20 minutos, La Vanguardia, El Español, La Opinión de Coruña, La Voz de Galicia, Web Edar Bens, Archyde,

Microbioma y Cáncer en USC, GCiencia, La Voz de Galicia.

Membros do grupo

Outra información de interese

Artigos

Microbiome differential abundance methodologies to detect relevant taxa associated with chemotherapy toxicity rate in colorectal cancer

  • Autores: Germán Bou Arévalo; Ana López Cheda; María Amalia Jácome Pumar; Susana Ladra González; Margarita Poza Domínguez; Elsa Martín-De Arribas; Kelly Conde-Pérez; Pablo Aja-Macaya; Juan A Vallejo
  • Revista: Bioinformatics Advances
  • DOI: 10.1093/BIOADV/VBAG148

Nanopore full length 16S rRNA gene sequencing increases species resolution in bacterial biomarker discovery

  • Autores: P., Aja-Macaya, Pablo; K., Conde-Pérez, Kelly; N., Trigo-Tasende, Noelia; E., Buetas, Elena; M., Nasser-Ali, Mohammed; P., Nión, Paula; S., Rumbo-Feal, Soraya; S., Ladra, S.; G., Bou, Germán; Á., Mira, Álex
  • Revista: Scientific Reports, 2025, 15
  • DOI: 10.1038/s41598-025-10999-8

Anti-inflammatory and antimicrobial efficacy of coconut oil for periodontal pathogens: a triple-blind randomized clinical trial.

  • Autores: Pardinas Lopez, Simon; Garcia-Caro, Monica E; Vallejo, Juan A; Aja-Macaya, Pablo; Conde-Perez, Kelly; Nion-Cabeza, Paula; Khouly, Ismael; Bou, German; Cendal, Ana Isabel Rodriguez; Diaz-Prado, Silvia; Poza, Margarita
  • Revista: Clinical oral investigations, 2025, 29, 4, 182
  • DOI: 10.1007/s00784-025-06267-8

Fotos